Posted in Uncategorized

शारदीय नवरात्रौत्सव.. 6वा दिवस…6वी माळ

शारदीय नवरात्रौत्सवचा 6 वा दिवस….
6 वी माळ.

आपण जेंव्हा आईचे बोट सोडतो आणि समाजात प्रथम मिसळतो, ती जागा म्हणजे 
‌शाळा..आणि  येथूनच आपली रक्ताबाहेर ची नाती जोडायला सुरुवात होते. गुरु..शिष्य, शेजारी, मित्र मैत्रिणी…असे बरेच…
मैत्री…ही एक अशी गोष्ट आहे की जिच्याशिवाय जीवन अधुरे असते. माझे असे एक निरीक्षण आहे,(माझ्या पुरते असेल कदाचित)की मुलींच्या एकमेकींच्या मैत्री पेक्षा मुलांची एकमेकातील मैत्री भारी असते.
मी मला स्व:तला तर खूप भाग्यशाली समजते, की मला खूप मैत्रिणी मिळाल्या आहेत. मैत्रीची झोळी माझी पूर्ण भरलेली आहे .बालवाडी पासून मैत्रीचा वेल फोफावत ठेवणारी मेधा परिचारक आजची पत्की. आम्ही बालवाडी ते ग्रॅज्युएशन पर्यंत एका बेंचवर होतो,  आज ही ती माझ्या बरोबर आहे. आणि मोबाईल फोन अस्तित्वात आल्यानंतर, माझा नंबर हुडकून काढण्यासाठी आटापिटा करणारी शाळकरी मैत्रीण हीरा अग्निहोत्री (आताची जयतीर्थ,) तर जीवाभावाची बनलीय. पुढे फेसबुकवर मी शाळेतल्या खूप मैत्रिणी हुडकून काढून एक व्हॉट्स ॲप ग्रुप बनवला,जिथे आम्ही रोज  असतो.
लग्ना नंतर तर खूपच मैत्रिणी बनल्या… वेगवेगळ्या ग्रुपच्या..भिशी ग्रुपच्या आम्ही मैत्रिणी तर गेले 30 वर्ष भिशी निमित्त दर महिन्याला एकमेकींकडे भेटतो. माझा स्तोत्र ग्रुप,योगा ग्रुप,भजनी ग्रुप,जुना ऑर्कुट वरून झालेल्या मैत्रिणी,fb वरच्या….अशा मैत्रिणी खूप  आहेत.. भेटतो , बोलतो. अशीच एक खूप छान ,आमच्या लग्नात आमचे जुळवून आणण्यात पुढाकार घेतलेली शर्वरी मात्र लवकर काळाच्या पडद्याआड गेली. खूप लावून घेतले होते मी मनाला त्यावेळी..असो!
तर आज कुणा एकी बद्दल लिहायचे म्हणले, तर ते अवघड आहे.
पण असे म्हणातात, की जिच्या समोर तुम्ही आपले मन मोकळे करु शकता, सुख आणि दुःख वाटून घेऊ शकता, प्रसंगी आपल्या मनाचा आतील कप्पा उघडा करून रडू ही शकता…आणि समोरचा हा फक्त त्यावेळी उत्तम श्रोता असतो…ती खरी मैत्री. आणि या मापदंड मध्ये परफेक्ट बसणारी माझी मैत्रिण म्हणजे
सौ.अमृता मुकुंद कोडोलीकर.
माझी जीवाभावाची बेस्ट फ्रेंड.
मी लग्न होऊन सोलापूरहून जयसिंगपूर मध्ये आले, त्यावेळी दोन घरे सोडून ती रहात होती. ती ही नवी नवरी म्हणून 5 महिने आधी पुण्याहून जयसिंगपूर मध्ये आलेली. माझ्या आजे सासुबाईंनीच माझी तिची ओळख करुन दिली होती.त्यांच्या बेस्ट फ्रेंड ची ती सून होती . बघता बघता प्रत्येक सण साजरे करताना आम्ही भेटत असू,आणि हळू हळू आम्ही दोघी कधी घट्ट मैत्रिणी झालो,ते आम्हांला ही कळले नाही. सतत एकत्र फिरणे,दुपारी एकमेकींकडे जाणे,केलेले पदार्थ आदान प्रदान करणे, कुणा एकीला कुठे जायचे तर आपले मूल सुद्धा एकमेकींकडे ठेवून निर्धास्त जाणे…यामुळे ही मैत्रीची डोर अधिक घट्ट होत गेली.
माझी पियू आणि तिचा आलोक अगदी जन्मापासून मित्र बनले,ते आमच्यामुळे.आज ही त्यांच्यात देखील मैत्रीचे नाते आहे .
लग्न झाल्यानंतर वर्षातच तिचे आई आणि पाठोपाठ वडील गेल्याने खूप दुःखी असायची ती. मला ही प्रचंड वाईट वाटले होते,आज ही आठवते .आमच्या दोघींच्या मैत्रीत कधी ही आर्थिक,सामाजिक,शैक्षणिक  अंतर असून ही तूसभर ही फरक पडला नाही.कारण मैत्रीचं नातं घट्ट होत चाललं होते ,ते फक्त स्वभाव साधर्म्य असल्याने. तिची माझी रास ही एकच वृश्चिक. पण मी थोडी जन्मत: स्पष्ट वक्ती असल्याने समोरचा कधीतरी दुखावला जायचा…पण हिने मी कशी बरोबर आहे,ती स्पष्ट बोलते पण खरी बोलते म्हणून शांतपणे समोरच्याला पटवून देत असे. तिचे माझे तर लग्नाच्या पहिल्या दिवसापासून ते आजतागायत एकदाही साधा वाद किंवा भांडण,मतभेद झाले नाहीत. कृष्ण – सुदाम्याची मैत्री आमची आज ही 37 वर्ष  टिकून आहे. आम्ही रोज भेटतो, किंवा बोलतो असे नाही…पण 2/3महिन्यांनी जरी फोन झाला तरी आमचे तिथून पुढे बोलणे चालू होते..वाटतच नाही गॅप पडला होता.
मुलाच्या शिक्षणासाठी तिने लग्नानंतर 7/8 वर्षात पुणे गाठले. प्रचंड कष्टात टुकीने संसार केला तिने. भाऊजींची उत्तम साथ. कधी ही नाराजी,दुःखी कष्टी दिसली नाही ती . सतत हसतमुख आणि आनंदी व्यक्तीमत्व म्हणजे अमृता. आज मुलगा सून पण छान मोठ्या पदावर आहेत . आज तिची ही 3घरे झालीत. वारजेत असते,  खूष असते .
आमचे नाते मस्त गंमतशीर आहे. पहिली काही वर्ष ती होती, तेंव्हा रोज फिरायला जायचो,बागेत मुलांना घेऊन जाणे, रंगपंचमीला ओळीने 4 गल्ल्यातील स्त्रियांना बाहेर काढून रंग लावून ,पुढे त्यांना बरोबर घेऊन पुढील घरात…असे खेळलो आहे. शेवटच्या घरात जाऊ पर्यंत आमचा घोळका झालेला असायचा. बाकीच्यांच्या सासवा, माझी आजेसासू  हसायच्या फक्त, खेळा….आज पर्यंत या गावात अशा बायका कधी खेळल्याच नाहीत म्हणायचा. वटपौर्णिमा, कोजागिरी एकत्र करायचो..उपवास म्हणजे हरतालिका, वटपौर्णिमा यावेळी पूजा झाली की कुणा एकिकडेच फराळाचे बनायचे.. कधी मी तिच्याकडे, तर कधी ही माझ्याकडे असायची..
खूप मस्त दिवस होते ते. ती पुण्याला शिफ्ट झाली, त्यावेळेपासून मी आज पर्यंत वडाला नाही गेले, की रंगपंचमी खेळले.  दोन्ही सणाला उपवास करताना आज ही हे क्षण आठवतात.
आज ही आम्ही रोज नाही,पण कधी ही जिला आठवण येईल ती फोन करते…तास न तास बोलत बसतो..एकमेकींच्या घरी ही जातो..सतत संपर्कात आहोत दोघी .मैत्री ही फक्त शेजारी ,एका गावात राहूनच बहरते असे नाही.
म्हणून म्हणते अशी निर्व्याज मैत्री सुद्धा आपल्याला भाग्यानेच मिळते.
ती आता वयाची 61 पूर्ण करतेय.तिला पुढील आयुष्य सुखा समाधानाचे जाओ, निरोगी आरोग्य लाभो, हीच ईश्वर चरणी प्रार्थना…

🙏🙏🙏🙏🙏
…………………………………………….
©पल्लवी उमेश
1/10/22

Posted in Uncategorized

शारदीय नवरात्रौत्सव..5 वी माळ

असं म्हणतात, की आज आपण जे काही जीवन जगत आहोत, त्यात आपले पूर्व कर्म आणि आपल्या पूर्वजांचे आशीर्वाद असतात. आज मी ही त्यांच्याच आशीर्वादाने पुढील मार्गक्रमण करत आहे.
आज मी लिहिणार आहे, ती अशी व्यक्ती आहे, की जिची आठवण काढल्याशिवाय या दुर्गा देवीची सेवा केल्याचे सार्थक होणार नाही.
जिला दुर्गाच म्हणले तरी वावगे ठरणार नाही. जिच्यात नवदुर्गा ची सर्व रुपे एकत्रित भरून ठासलेली दिसली. प्रसंगी शांत सोज्वळ,तर कधी उग्र चिडके, कधी आक्रमक तर कधी महिषासुर मर्दिनी …..सर्व एकत्रित बघायचे सौभाग्य प्राप्त झाले ….त्या आहेत..
कै.ती.अनुसया पांडुरंग पाठक.
माझी लाडकी आजी.

मुळचे आटपाडीचे पाठक मास्तर हे बाबांचे तिर्थरुप..त्यांचा संपूर्ण गावावर एक श्रद्धायुक्त वचक होता..त्यांच्या पत्नी म्हणजे माझी तीर्थरुप आजी अनुसयाबाई एक अतिशय कर्तुत्ववान स्त्री होती.. जगलेली त्यांची एकुण ९ अपत्ये.. 7मुले आणि 2 मुली. पण बाबांच्या खुपच लहानपणी आजोबांचे निधन झाले …आणि एवढ्या मोठ्या फ़ॅमिलीवर दु:खाची अक्षरश: कु-हाड कोसळली…तो काळच वेगळा होता… कमावते माणुस गेले आणि खाणारी एकापेक्षा एक अशी ९ अपत्ये. गांधी हत्येच्या आधीचा काळ…पण आजीने न डगमगता शर्थीने आणि स्वाभिमानाने संसाराचा रहाटगाडा व्यवस्थित हाकला… जाळपोळीच्या वेळी ब्राह्मणांवर जे संकट आले, ते आमच्या ही घरावर आले…त्यातही आजीने मुलांना काखोटीला घालुन पळुन, लपुन.. छपुन….पण पिल्लांना मायेची ऊब आणि सावली दिली..
आजी कडे आधीच खाणारी तोंडे अधिक ,म्हणून त्यात अजून तिचे भाऊ पण  वस्तीला वारंवार असतं…त्यांचे ही ती तितक्याच प्रेमानं करी…त्या मुळेच आम्हां नातवंडांना पण तिच्या सर्व भावांची,त्यांच्या मुलांची नावे ही माहित झालीय.अजून ही त्यांच्याशी लग्न समारंभाला हमखास भेट होत असते.आजीने माणसे जोडली , त्यांच्याशी प्रेमाने वागली, म्हणूनच आज पर्यंत आमच्या पिढी पर्यंत आजीच्या माहेरच्या लोकांशी चांगले संबंध आहेत.ही आजीचीच जमेची बाजू आहे, आणि नात्यांची किंमत ही कळली.
आजी पहाटे 4.30/5 ला उठून आवरून मुले उठायच्या आत जात्यावर दळून घेत असे..त्यादिवशी ची पोटपूजा त्यावर होई. त्यामुळे पिल्लांना मायेचा चारा भरवायचा तर जात दळायला लागायचच, आणि किती तरी प्रमाणात.आज व्यायाम म्हणून फक्त ऍक्शन म्हणून करताना पण दमायला होत… बरं कामे काय कमी होती का त्याकाळी…जमीन सारवणे,आडाचे पाणी काढणे, चूल सावरून त्यावर स्वयंपाक करणे…बर मदतीला कुणी नाही..सर्व लहानच. हळू हळू शिक्षण करत एक एक काका लवकरच कामाला लागले आणि मग घरात पैसे येऊ लागले . बाकीच्यांची शिक्षणे होऊ लागली…
आज अभिमानाने सांगते, वडिलांचे छत्र नसताना 9 मुलांचे शिक्षण आणि त्यांची लग्ने करून देताना किती कष्ट घेतले असतील या माऊलीने…त्यामुळे परिस्थितीने तिला कठोर ही बनवले होते. कुणापुढे कधी हात पसरले नाहीत की मदत मागितली नाही.स्वाभिमान तिच्या अंगी ठासून भरला होता.तो गुण ही आमच्यात प्रत्येकात उतरलाय .माहेरची मदत नाही, उलट माहेरच्या भावांना पण हिनेच वाढवले, काही काळ आसरा दिला..हे सर्व बाबांच्या तोंडून मी ऐकले आहे….सलाम आहे तिला.
आजी श्री गोंदवलेकर महाराजांची निस्सीम भक्त होती. गोंदवले इथे ती कायम जायची. तिच्यामुळेच आज आमच्या पाठक घराण्यातील सर्व पिढ्या आज ही गोंदवलेकर  महाराजांचे भक्त आहेत. आजी उतार वयात त्यांच्या त्रयोदक्षरी मंत्राच्या वह्या च्या वह्या लिहायची. लहानपणी आम्ही पण तिला लिहायला मदत करत असू.
आजी ने प.जवाहरलाल नेहरू,इंदिरा गांधी यांची ही भेट घेतली होती.त्याचे फोटो बाबांनी दाखवले होते आम्हांला.आज ही आहेत कुणा एकाकडे .
जेंव्हा तिच्या मुलांची लग्ने झाली, एक एक सूना पाठक घराण्यात प्रवेश करत्या झाल्या, तेंव्हा मग त्यांच्यावर जबाबदाऱ्या सोपवुन संसारातून अंग काढून घेतले. मग मात्र सूनांवर सासू सारखे राज्य केले हो! खूप तिखट स्वभावाची होती..पण सूना मात्र एक नंबरी होत्या…

आजी ने आपल्या उतरत्या वयात एक छंद जोपासला होता..दुधाच्या बाटल्यांच्यां वरची जी बुच असतं, तिचे तोरण करायची.छोट्या मोठ्या मण्यांची, लोकरीची अशी असंख्य तोरणे तिने केली होती. तसेच कापडाचे तुकडे तुकडे जमवून दुपटी, गोधड्या ही तिने अनेक शिवल्या आहेत..आमच्या प्रत्येकाकडे या सर्व वस्तू होत्या..तिचे ते एकाग्रतेने करत बसणे म्हणजे मोठी तपश्चर्या च करत असल्याचा भास व्हायचा. तसेच तिला वाचनाची पण आवड होती.गोंदवले महाराजांची प्रवचने वाचताना मी खूप वेळा बघितले आहे..सर्वगुण संपन्न आजी असेच वर्णन करता येईल तिचे.अभिमान वाटतो तिचा..हातपाय गाळून बसणाऱ्यातील नव्हती ही.अजून काही मुद्दे ही माझ्या स्मरण पटलावरून हलले असतील कदाचित.पण भारी होत हे🙏
आजी जास्त करून आटपाडी येथेच बापू काकांकडे (राजाभाऊ काका) होती. त्यामुळे तेच तिचे घर होते. शेवट पर्यंत तिथेच रमली ती.
सुट्टीत बऱ्याच वेळा आम्ही जात असू. दिवाळी पण एकत्र असायची . संध्याकाळी अंगणात कॉटवर ती बसून असायची.आम्ही मुले एकदा तिच्याजवळ गप्पा मारत बसलो होतो.मोठ्या होत होतो…एकेकीचे लग्नाचे वय होत होते . तर एकदा बोलता बोलता असाच लग्नाचा विषय निघाला,आणि ती बोलली,”अंजू ! नवरा कधी ही गोरागोमटा करायचा नाही..नाहीतर तो आपला नसतो बरं! लक्षात ठेव.”😜..नंतर बरोबर मला असाच नवरा मिळाला तर म्हणे,” सांभाळ आता.”😂.
अशा अनेक आठवणी आहेत.सोलापूरला आली, की म्हणायची माझ्या पोरी अशा आहेत,तशा आहेत… म्हणजे बापुकाका आणि त्यांची मुले म्हणजे तिची,आणि आम्ही म्हणजे नाही..किती वेळा म्हणायचो अग हे सोलापूर पण तुझे आणि आम्हीं पण तुझेच आहोत ग… मग हसायची, पण परत तेच बोलायची… आटपाडी शिवाय तिला कुणाकडेच करमायचे नाही.असो.
माझ्या पियुषाच्या बारशा वेळी ती आली होती. पियु भाग्यवान होती कारण तिच्या बारशाला तीन पणज्या आल्या होत्या. तेंव्हा मी बाळाशी खूप बोलत असे.तेंव्हा एकदा ती आईला म्हणाली,”अग! किती बोलते ही बाळाशी आपल्या?.किती त्या गप्पा मारत असते….मी इतकी बाळंतपणे केली, बघितली पण बाळाशी एवढं बोलणारी आई मी पहिल्यांदाच बघतेय ग.” …आठवणी खूप आहेत आजीच्या अशा..
तिचा पाठक परिवारवेल आता खूप फोफावला आहे..वेलीचा वृक्ष झालाय आता.
त्याची प्रत्येक फांदी आज डौलात डोलते आहे.. फळा फुलांनी बहरून जात आहे..तिचे आशीर्वाद आहेत हे.
अनेक वर्षांनी का होइना पण तिच्या कर्तुत्वाची दखल घेवुन तिला पुण्यातील माई पारखे प्रस्तुत “आदर्श मातेचा “ सन्मान ही मिळाला. तिची सर्व मुले आपापल्या क्षेत्रात उत्तुंग भरारी मारुन टॉपवर राहुन आज निवृत्ती जीवन जगत आहेत…काही पडद्याआड ही गेलेत.😰
आज ही आजीचे नाव मात्र अगदी आदराने आणि मानाने घेतले जाते.अशा आजीचा सहवास आम्हां सर्वांना लाभला म्हणून आम्ही कृतकृत्य आहोत . आज हे लिखाण करताना मला आजीत देवीची रुपेच दिसत होती. या देवी समान आजीला माझा साष्टांग दंडवत.
तिचे प्रेम आणि आशीर्वाद सतत माझ्यावर असू दे ,एवढी ईश्वर चरणी प्रार्थना.
🙏🙏🙏🙏
……………………………………………
©पल्लवी उमेश
३०/९/२२

Posted in Uncategorized

शारदीय नवरात्रौत्सव..४था दिवस….

शारदीय नवरात्रौत्सव चौथा दिवस…
4थी माळ

आपण जन्माला येतो तेच मुळी अनेक रक्ताची नाती सोबत घेऊनच…आणि ती नाती जोडली जातात , ती आपल्या जन्मदात्या  आई वडीलांमुळेच…
बाबांना एकूण 6 भाऊ..ते धरून 7..बाबा बरोबर मधले..माझे 6 काका आणि सहा काकू आणि त्यांची मुले…भली मोठी आमची  ‘पाठक फॅमिली’ ..सुरुवातीला एकत्र होती.पण नंतर नोकरी मुळे थोडी पांगली. माझे सर्व काका थोडे स्वभावाने तापट पण प्रचंड प्रेमळ..पण त्याही पेक्षा माझ्या सर्व काकू एका पेक्षा एक सरस…आमचं लहानपण एकत्र गेलं…पण मोठं झाल्यावर देखील आज पर्यंत कोणती काकू चिडली किंवा कुणा पुतण्यावर डाफरली..रागावली असे कधीच नाही बघितले.
माझ्या आयुष्यात सर्वात जास्त संबंध आला तो म्हणजे दोन नंबर ची उषा काकू आणि तीन नंबरची सुधा काकू…दोघींनी मला अगदी आईचीच माया दिली. या दोघींच्या कुशीत,मांडीवर मी अनेकदा अगदी लग्न झाल्यावर सुद्धा पहुडले आहे..प्रेम म्हणजे काय असते ,ते या दोघींनी दाखवून दिले.
आजची चौथी माळ मी अर्पण करते ती ….
पाठक घराण्यात आज सर्वात वयाने ज्येष्ठ असलेली माझी मोठी काकू……
उषा काकूला 🙏🙏
वाचताना कदाचित आश्चर्य वाटेल,पण मी काकूला ‘ए ‘ काकुच म्हणते. प्रथम पासूनच अग तुग मध्येच आहे..  ..त्यामुळेच ती कधी लांबची वाटलीच नाही..आईचे दुसरे रूप.
नुकतीच 23 सप्टेंबर ला काकूने वयाची 85 वर्ष पूर्ण केली….काका पोलीस क्षेत्रात उच्च स्थानी कार्यरत असल्याने, त्यांची नोकरीची ठिकाणे वेगवेगळी असायची. शाळेला सुट्टी लागली, की मी त्यांच्याकडे बहुतेक ठिकाणी गेली आहे. त्यामुळे काकुचा खूप सहवास लाभला मला.
अत्यंत प्रेमळ, सोज्वळ, नऊवारी साडीतले रूप…. अजून ही या वयात देखणी दिसते. सतत हसतमुख…एवढे वय झाले तरी परवा वाढदिवसा दिवशी मस्त बोलली..स्मरणशक्ती एकदम छान.
माझ्यावर खूप प्रेम आहे तिचे..इतकेच नव्हे , तर तिच्या खालच्या सर्व दिरांवर तिने पुत्रवत प्रेम केले,आणि करतेय..लहान जावा तर तिच्यापाशीच मोकळ्या होतात..सर्व धाकट्या जावांवर तिने मनापासून प्रेम केलंय. औरंगाबादला स्थायिक झाल्याने तिच्या बोलण्यात मध्ये मध्ये एक विशिष्ठ मराठवाडी टोन येतो, तो मला खूप आवडतो…
काकू सर्वांशी म्हणजे अगदी सर्व दिरांच्या मुलांपर्यंत संभाषण ठेवून असल्याने, आमच्या मुलांना पण ती खूप आवडते.
माझ्या आईचे मोठे आजारपण सर्व काकू,मामी ,आजी यांनी केले , अगदी स्वतःचे संसार क्वचित बाजूला ठेवून धावून आलेल्या या काकू..मध्यंतरी कुणी नव्हते त्यावेळी काकूने आपल्या मुलीला मदतीसाठी आमच्याकडे पाठवले होते….ती ही फार मोठी नव्हती..पण मन खूप मोठे होते.
आजकाल ची नाती बघितली, की या अजून ही टिकवून ठेवलेल्या नात्यांची किंमत खूप मोठी असल्याचे जाणवतेय.आज समाजसेवा हा शब्द खूपच बोकाळला आहे ..पण अगदी सहजतेने  एकमेकांच्या मदतीला धावून जाणे, एकमेकींची दुखणी काढणे,धाकट्या जावांची बाळंतपणे आनंदाने करणे, पापड लोणची फक्त स्वतः पुरती न करता वाटून देणे…. कसली ही मदत आपणहून करणे….शेजार पाजार्यांशी सलोखा ठेवणे ,त्यांच्या मदतीला धावून जाणे……याप्रकारे  खूप माणसं जोडली तिने जीवनात, ते याच तिच्या स्वभावामुळे. याला म्हणतात खरी समाजसेवा… हे मी सर्व काकू मध्ये बघितलं आहे. सर्व नाती एकमेकांना बांधून ठेवण्याचे श्रेय ही तिलाच जाते . खरं तर काका खूप रागीट होते .  त्यांना त्यांचे भाऊ आणि वहिनी,तसेच  माझी बाकी भावंडे थोडे घाबरून असायचे…पण मी नाही….कारण मी समोर आले की ते विरघळत असत…..खूप प्रेम केले त्यांनी ही माझ्यावर… तर एवढ्या कडक व्यक्ती बरोबर काकूने अवघड वाटणारे आयुष्य एकदम सरळ करुन टाकले .
आता काकू थकली आहे थोडी.पण मस्त आनंदात आहे ..5/6 पतवंडात रमली आहे.
मध्ये एकदोन वेळा व्हिडिओ कॉल वर बोलताना ती बोलली,
“अंजू तू खूप मीना (माझी आई) सारखी दिसू लागलीय ग….बोलतेस पण तशीच…मला तर मीनाशीच बोलतेय असा भास होतोय….” मला अशी ती बोलल्यावर खूप भारी वाटले..आईची स्मृती जागृत होते त्यामुळे..
आता मला काकुकडे जाणे होत नाही, पण जाईन  भेटायला  औरंगाबादला   लवकरच..
तो पर्यंत काकूला खूप खुप शुभेच्छा देते.💐💐
.काकूला ईश्वरा समोर हात जोडून शतायुषी आयुष्य चिंतीते .🙏🙏
काकू अशीच आनंदात रहा, हसत रहा आणि तुझे आशीर्वाद असेच राहू देत आमच्यावर कायम.
🙏🙏🙏🙏
……………………………………………….
©पल्लवी उमेश
29/9/22

Posted in Uncategorized

शारदीय नवरात्रौत्सव..3री माळ…

तिसरी माळ..

आपल्या जीवनात गुरुंचे स्थान सर्वश्रेष्ठ मानले आहे. आपल्याला उत्तम आणि निस्वार्थी ज्ञान आणि मार्गदर्शन करणारा हा आपला गुरु असतो. जन्मतः आपल्याला पहिला गुरु प्राप्त होतो तो मातेच्या रुपात….
“आई माझा गुरु,आई कल्पतरू…..” 
त्यांनतर आई बरोबर आपले पालनपोषण, जबाबदारी घेणारे आपले दुसरे गुरु म्हणजे आपले वडील.
“पितृ देवो भव!” 
म्हणून आपण त्यांची पूजा करतो..8 व्या वर्षी गुरुगृही जाताना मुंज हा वैदिक विधी केला जातो, त्यावेळी वडीलच मुलाला(आज काल मुलींची ही मुंज होते) कानात गुरु मंत्र सांगून गुरुगृही (आश्रम) पाठवतात. पुढे गुरू हाच मुलाचा पथदर्शक असतो.आज आपण गुरुगृही न जाता शाळेत जातो . पुढचे शिक्षण घेण्यासाठी. त्यावेळी शिक्षक हे आपले तिसरे गुरु भेटतात,जे ज्ञानार्जन करून आपल्याला जीवन विषयक आवश्यक गोष्टी शिकवतात..
मला माझ्या शालेय जीवनात अनेक चांगले शिक्षक मिळाले. चांगले या साठी म्हणते की तो काळच मस्त होता आमचा.शिक्षक जीव तोडून निःस्वार्थी भावनेने शिकवायचे.मला घडवणारे अनेक शिक्षक होते,जसे की जाहागिरदार बाई, अ .ना.देशपांडे सर,किणीकर बाई…
पण आज मी ज्यांच्या विषयी लिहिणार त्या म्हणजे,माझ्यात आत्मविश्वास निर्माण केला त्या गणिताच्या बाई..त्यांना ही तिसरी माळ अर्पण करते..त्यांचे नाव आहे….
शीला पत्की बाई.
वाचताना तुम्हांला आश्चर्य वाटेल पण हा एक माझ्या क्रशचा किस्सा आहे बर का..
मी त्यावेळी सातवी मध्ये होते..आमचे गॅदरिंग होते,आणि त्या वेळी शिक्षक वर्ग एक नाटक सादर करणार असल्याचे समजले..आम्हां मुलींना(मुलींची शाळा होती) खूप उत्सुकता होती..
आणि नाटक सुरू झाले…त्या नाटकात एक अच्युत (नाटकातले नाव) नावाच्या तरुण मुलाची एन्ट्री झाली… आम्हांला कळेचना ,की हे कोण सर आहेत ते? आणि काय एन्ट्री होती ती, जाम भारीअहो !मी तर त्याच क्षणीच प्रेमात पडले न! मला ते पात्र जाम मनात बसले..खूप आवडले..पण ते ‘अच्युत’ म्हणून बरं का!  आज ही तो एंट्रीचा प्रसंग डोळ्यासमोर जसा च्या तसा समोर येतोय…या गोष्टीला आता 47 वर्षे उलटली तरी ही
नंतर एकदा मधल्या सुट्टीत पाणी प्यायला हौदाकडे जाताना एक नवीन बाई स्टाफ रूम बाहेर उभ्या दिसल्या…माझे सहज लक्ष गेले,आणि या बाईंना कुठे तरी पाहिले असल्याचे जाणवत होते…कुठे ते लक्षात येईना….नंतर विसरले खेळण्याच्या नादात….
आणि 8 व्या तासाला ऑफ पिरियड होता, आणि या बाई वर्गावर आल्या…उठुन नमस्ते झाले…आणि बाईंनी हसून बोलायला सुरुवात केली,अन लख्ख वीज चमकली डोक्यात …आणि एकदम मी बोलून गेले,अरे हा तर अच्युत!… बाईंचे  माझ्याकडे अचानक लक्ष्य गेले,आणि हसून बरोबर म्हणून एका विशिष्ठ लकबीने होकार दिला, ती लकब अच्युत या पात्राची होती…… आईssग!  मार डाला!邏 ….
 नंतर कळले की त्या नवीन बाई आमच्या शाळेत गणिताच्या शिक्षिका म्हणून रुजू झाल्यात..
त्यांचे नाव आदरणीय शीला पत्की 
त्या दिवसा पासूनच  मला त्या शिक्षिका त्यांच्या या अभिनय क्षमतेवरून आवडु लागल्या…माझ्या लाडक्या बाई बनल्या त्या दिवसापासून त्यांना बघितले किंवा त्या बोलल्या की मला खूप म्हणजे खूप आंनद होत असे… 
आमच्या वर्गात हुशार मुलींचे  राज्य होत…त्यांचेच नंबर कायम वर…माझा तर 16ते 20 च्या आत कधी नंबर यायचाच नाही
या बाई शिकवायला आल्या तेंव्हा पहिली चाचणी परीक्षा झाली. त्यावेळी त्यांनी उत्तर पत्रिका वाटण्या आधी विचारले,की कुणा कुणाला वाटते,की आपल्याला पैकीच्या पैकी म्हणजे 30 पैकी 30 पडलेत?
त्यावेळी बाई मला ओळखत ही नव्हत्या.पण या मुलीं बरोबर मी ही हळूहळू हो नाही करत उभी राहिले. सर्व वर्ग हसला होता.पण बाई  नाही हसल्या. खूप छान वाटले आणि मग त्यांनी विचारले निवेदिता पाठक कोण? मग मी घाबरले आणि  हात वर केला..वर्ग अजून खुसखुसत होता. पण बाईंचे लक्ष नव्हतं त्यांच्या कडे, आणि त्या नवीन असल्याने त्यांना अजून कोण नंबरवाल्या मुली आहेत माहीत नव्हतं. पण जेंव्हा त्या म्हणाल्या ,की हीच ती जिने पैकीच्या पैकी मिळवले,आणि उभी राहिली
त्या वेळी मला काय वाटलं ते शब्दात नाही व्यक्त करू शकत मी. पण तो क्षण माझ्या आयुष्यातील टर्निंग पॉईंट होता. त्यानंतर माझी अभ्यासातली प्रगती एकदम वाढली. आणि मनापासून मी अभ्यास केला आणि आश्चर्य म्हणजे 20 व्या नंबरावरून अस्मादिक 10वी पर्यंत पहिल्या तीन मध्ये येऊ लागले….असे वाटे बाईंच्या नजरेत आपण भरावे,आणि त्यांची लाडकी बनावे,त्यांनी आपल्याला त्यांची कामे सांगावीत म्हणून ! आता वेडेपणा वाटतोय हे लिहिताना  त्यांच्या विषयात (गणित)तर  कायम पैकीच्या पैकी मिळवू लागले..मग मी मागे वळून नाही बघितले कधी. गणितात सतत पैकीच्या पैकी मी मार्क्स घेतले. गणितात तर सतत नंबर मध्ये आले……त्यांनतर मात्र मी रँक कधीच सोडली नाही….पुढे एम.ए. ,बी.एड. केले ..युनिव्हर्सिटी चे टॉपर झाले.. गोल्ड मिडेल मिळवले….आणि हे घडले ते केवळ शीला पत्की बाई यांच्या मुळे. त्यांनीच माझ्यातील आत्मविश्वास वाढवला होता.
एक सांगते, शिक्षकांच्या नि:स्वार्थी प्रेमाने अनेकांच्या जीवनात असे बदल घडून येऊ शकतात.
पण आपली मुलगी अचानक अभ्यासात एवढी प्रगती कशी दाखवू लागली?हे काही आई बाबांना कळले नाही आज पर्यंत .. आणि वर्गातील मुलींना ही नाही藍
ही किमया शीला पत्की बाईंची च बरं! …
आहे किनई ही अनोखी क्रश ची अनोखी मजा

……………………………………………………
©पल्लवी उमेश
28/9/22



Posted in Uncategorized

शारदीय नवरात्रौत्सव..2दिवस

आज शारदीय नवरात्रीचा दुसरा दिवस..
दुसरी माळ….
स्त्री चे एका आयुष्यात तीन जन्म होत असतात…
एकदा ती तिच्या आईच्या उदरातून जन्म घेऊन या सुंदर जगात पहिले पाऊल टाकते तेंव्हा.
दुसरा जन्म…तिचे लग्न होऊन ती पती गृही जाते तेंव्हा..
तिसरा जन्म…..ती एका नव्या जीवास आपल्या उदरातून जन्म देते..स्वतः आई बनते त्यावेळी तिचा तिसरा जन्म होतो..
दुसरा जन्म झाल्यावर अर्थातच पती चे आई वडील हे तिचे स्वतः चे ही बनतात..पण माया लावली गेली एकमेकांना तर उत्तम नाते तयार होते.
अशा या दुसऱ्या जन्म पर्वात मला अजून एक आई मिळाली ती म्हणजे माझ्या सासूबाई..
मी आज दुसरी माळ वहाते, ती दुसरी व्यक्ती आहे ….माझ्या सासू बाई…
कै. सौ.विजया वसंत कुलकर्णी….
त्यांचा माझा संबंध अवघा 14 वर्षांचाच आला…त्यात ही काही काळच माझ्या वाट्याला आल्या असतील..चारही मुलांकडे त्या अधून मधून येऊन जाऊन असत.
दिसायला गोऱ्यापान,उंच,सडपातळ… एकदम देखण्यात मोडणाऱ्या होत्या आई..त्यांच्या बद्दल माझ्या मनात खूप आदर होता.कुणाच्या अध्यात न मध्यात…आपण बर आपलं काम बर.. जिथे कमी ,तिथे आई…कुणावर ही कसली ही जबरदस्ती नाही, व्रत वैकल्य यांचे दडपण नाही.तुम्हाला हवे असेल ते करा.. सोवळं-ओवळ… स्वतः पुरत मर्यादित…आम्हां चौघी जावांना स्वतःच्या मुलीं सारखीच वागणूक…. त्यामुळेच आम्ही जावा बहिणी-बहिणी सारख्याच जोडून राहू शकलो….त्याचे सारे श्रेय आईंनाच….आम्हीं जावा त्यांच्या पेक्षा अंगाने जरा जास्तच असल्याने त्यांच्या बहिणी किंवा आमचेच नवरे आम्हाला चिडवायचे, तेंव्हा त्या असु देत..छान खात्या पित्या घरच्या आहेत माझ्या सुना , म्हणून आमची बाजू घेऊनच भांडायच्या…नाती कशी जपायची हे मी त्यांच्या कडून शिकले..लग्न झाल्यानंतर आपल्या मुलाशी व सुनेशी कसे वागायला हवे, याचे उत्तम उदाहरण म्हणजे आई..मी देखील एका सुनेची सासू  आहे. तेंव्हा मी आईंचाच आदर्श ठेवला हे नक्की….नकळत झालेला हा संस्कार आहे..त्यांचे स्वयंपाक करणे फारसे नसायचे,पण मार्गदर्शन जाता जाता ,न दुखावता एखादी टीप देऊन जायच्या.. त्यामुळे पुढे ही ते पदार्थ करताना त्यांची मला हमखास आठवण येतेच..उदा. गुळपोळी करताना पल्लवी कडा मिटायच्या नाहीत तरच गूळ शेवटपर्यंत पसरतो .ही टीप.अशा अनेक गोष्टी आहेत की ज्या करताना त्यांची हमखास आठवण येतेच मला.
त्यांचा सगळ्यात महत्वाचा आणि अमलात आणण्या सारखा गुण म्हणजे एकदाही पहाटेचे फिरणे त्यांचे चुकले नाही..थंडी म्हणून किंवा पाऊस म्हणून सुद्धा नाही…
पहाटे उठून स्वच्छ आवरून छान साडी नेसून, स्वतःचा स्वतः चहा बनवून ,पिऊन एक तास त्या फिरून यायच्याच….हा गुण काही माझ्या अंगात फिट बसेना अजून…पण त्यांच्या या स्वभावाचा फार चांगला प्रभाव पडलाय माझ्यावर…
खूप आयुष्य जगायचं बाकी होत..पण कॅन्सर ने गाठल्यावर देव पण हात टेकतो…पण एक गोष्ट त्यांच्या मनासारखी झाली ती म्हणजे त्यांच्या चारही मुलांची स्वतः ची घरे झालेली त्यांनी बघितली.त्यात जास्त वास्तव्य करून राहणे मात्र नियतीला मान्य नव्हते.
असो…..हा विषय निघाला तरी डोळ्यात पाणी येतं आणि वाटत रहातं, त्यांनी अजून काही वर्ष तरी जगायला हवे होते….आमच्यासाठी तरी..
सासू असावी तर अशीच…मिस यु आई…
……………………………………………..
©पल्लवी उमेश
27/9/22